جلد 1، شماره 1 (2026)

بررسی معیارهای احراز مسئولیت جزایی در افراد مبتلا به اختلال روانی

منتشر شده: 1404/10/11

نویسندگان

محمد یونس ندائی

mohmmadyounesnadaie@gmail.com

پوهنمل عبدالقدیر ندائی

abqadeernadei@hu.edu.af

چکیده

چکیده فارسی

مسئله احراز مسئولیت جزایی در افراد مبتال به اختالل روانی از مهمترین مباحث حقوق جزا و از مسائل بنیادین دستگاه عدالت جزایی است ،زیرا تعیین مسئولیت یا عدم مسئولیت افراد دارای اختالل روانی تأثیر مستقیمی بر نوع واکنش جزایی ،تأمین حقوق مجنیعلیه و تضمین اجرای عادالنه عدالت دارد .اهمیت این تحقیق از آن جهت برجسته است که افزایش آمار اختالالت روانی و پیچیدگی تشخیصهای روان درمانی باعث شده است مرز میان «جرم ناشی از اختالل روانی» و «جرم عادی» دشوارتر گردد و این امر ضرورت بازنگری و تبیین دقیق معیارهای احراز مسئولیت را بیش از پیش آشکار میسازد .بر این اساس ،سؤال اصلی تحقیق به دنبال چیستی معیارهای احراز مسئولیت جزایی در قبال افراد مبتال به اختالل روانی بوده و هدف اصلی آن نیز تبیین معیارهای قابل اطمینان در احراز کتابخانهای به توصیف و تحلیل موضوع میپردازد .یافتههای تحقیق نشان میدهد که احراز مسئولیت جزایی در افراد مبتال به اختالل روانی نیازمند توجه همزمان به سه شاخص اصلی است :نخست« ،توانایی شناختی» یعنی قدرت درک ماهیت جرم و تشخیص درست از نادرست؛ دوم« ،توانایی ارادی» که ناظر بر میزان کنترل فرد بر رفتار خویش است؛ و سوم« ،ارزیابی بالینی دقیق» که باید توسط متخصصان تعداد صفحات24 : روانپزشکی قانونی و بر اساس معیارهای علمی صورت گیرد .یافتهها همچنین بیان میکند که نبود تعریف دقیق از اختالالت مؤثر بر مسئولیت ،تعارض میان دیدگاه حقوقی و روان پزشکی و ضعف سازوکارهای هماهنگی میان محاکم و مراکز درمانی از مهمترین چالشهای این حوزه است.

کلیدواژه‌ها

فارسی

اختالل روانیارزیابی بالینیمسئولیت جزاییمعیار شناختیمعیار ارادی

اطلاعات مقاله

تاریخ دریافت

1404/10/11

تاریخ پذیرش

1404/10/11

تاریخ انتشار

1404/10/11

نحوه استناد

APA

محمد یونس ندائی، پوهنمل عبدالقدیر ندائی (2026). بررسی معیارهای احراز مسئولیت جزایی در افراد مبتلا به اختلال روانی. مجله علمی-حقوقی و سیاسی پوهنتون هریوا, 1(1), .

MLA

محمد یونس ندائی، پوهنمل عبدالقدیر ندائی. "بررسی معیارهای احراز مسئولیت جزایی در افراد مبتلا به اختلال روانی." مجله علمی-حقوقی و سیاسی پوهنتون هریوا, vol. 1, no. 1, 2026, pp. .

Chicago

محمد یونس ندائی، پوهنمل عبدالقدیر ندائی. "بررسی معیارهای احراز مسئولیت جزایی در افراد مبتلا به اختلال روانی." مجله علمی-حقوقی و سیاسی پوهنتون هریوا 1, no. 1 (2026): .