شماره 1 (2026)

حبس خانگی در حقوق جزای افغانستان و ایران

حبس خانگی در حقوق جزای افغانستان و ایران

منتشر شده: 1405/05/03

نویسندگان

دکتور عبداملتین منیب

matinmonib57@gmail.com

چکیده

چکیده فارسی

با توجه به اینکه مبنای مجازات در عصر حاضر بیش از آنکه بر جنبۀ انتقام جویانه استوار باشد ،معطوف به اهداف واالی انسانی ،اصالح و بازاجتماعیسازی مجرم است ،حبس خانگی بهعنوان یکی از جایگزینهای نوین مجازات مطرح گردیده است .در همین راستا ،حقوق جزای افغانستان و ایران ،به پیروی از تحوالت حقوق کیفری در سایر کشورها ،این نهاد را در قوانین جزایی جدید خود برای برخی از محکومین پیشبینی نمودهاند .بر این اساس ،این پرسش اساسی مطرح میگردد که حبس خانگی در حقوق جزای افغانستان و ایران چه جایگاهی داشته و از چه وجوه اشتراک و افتراق برخوردار است؟ برای تحقیق نشان میدهد که در حقوق جزای هر دو کشور ،حبس خانگی مجموعهای از ضمانتاجراهای محدودکننده آزادی است که از منع رفتوآمد شبانه تا الزام به اقامت در منزل در ساعات غیرکاری را دربر میگیرد .این نهاد در هر دو نظام حقوقی پذیرفته شده و دارای وجوه اشتراک متعددی است؛ با این حال ،تفاوت اساسی میان دو نظام در این است که در کُد جزای پیشین افغانستان ،حبس خانگی بهعنوان یکی از بدیلهای مجازات پیشبینی گردیده بود ،در حالیکه در حقوق جزای ایران ،حبس خانگی بهمثابه بدیل حبس تلقی نشده ،بلکه در قالب مادهای مستقل در قانون مجازات اسالمی درج تعداد صفحات20 : گردیده است .افزون بر این ،در هر دو نظام حقوقی ،اجرای حبس خانگی عمدتاً در مورد جرایم کماهمیت و تعزیری و نسبت به گروه هایی چون کودکان ،نوجوانان ،زنان و سالمندان ،با احراز شرایط خاص و تشخیص محکمه ،امکانپذیر

Abstract (English)

Given that the foundation of punishment in the contemporary era is no longer based primarily on retributive considerations, but rather oriented toward higher human objectives such as the rehabilitation and resocialization of offenders, home detention has emerged as one of the modern alternatives to traditional punishment. In this regard, the criminal law systems of Afghanistan and Iran, in line with developments in criminal justice in other countries, have incorporated this institution into their new penal legislation for certain categories of convicted persons. Accordingly, the central question arises as to what position home detention occupies in the criminal law of Afghanistan and Iran, and what similarities and differences exist between the two systems. To address this question, the present study has been conducted using librarybased sources and through a descriptive–analytical method. The findings indicate that in the criminal law of both countries, home detention constitutes a set of freedomrestricting sanctions ranging from nighttime movement restrictions to compulsory residence at home during non-working hours. This institution has been recognized in both legal systems and shares several common features; however, a fundamental difference lies in the fact that under the former Afghan Penal Code, home detention was considered one of the alternatives to punishment, whereas in Iranian criminal law it has not been regarded as an alternative to imprisonment, but has instead been stipulated in a separate provision of the Islamic Penal Code. Moreover, in both legal systems, the application of home detention is primarily limited to minor and discretionary (ta‘ziri) offenses and may be imposed, subject to specific conditions and judicial discretion, on groups such as children, juveniles, women, and the elderly.

کلیدواژه‌ها

فارسی

حبس خانگیبدیلهای حبسمجازات

English

Home detentionalternatives to imprisonmentpunishment

اطلاعات مقاله

تاریخ دریافت

1405/05/03

تاریخ پذیرش

1405/05/03

تاریخ انتشار

1405/05/03

نحوه استناد

APA

دکتور عبداملتین منیب (2026). حبس خانگی در حقوق جزای افغانستان و ایران. مجله علمی-حقوقی پوهنتون هریوا, 1(1), .

MLA

دکتور عبداملتین منیب. "حبس خانگی در حقوق جزای افغانستان و ایران." مجله علمی-حقوقی پوهنتون هریوا, vol. 1, no. 1, 2026, pp. .

Chicago

دکتور عبداملتین منیب. "حبس خانگی در حقوق جزای افغانستان و ایران." مجله علمی-حقوقی پوهنتون هریوا 1, no. 1 (2026): .