شماره 2 (2026)

مسئولیت دولت اسلامی در قبال حفظ اموال رعایا )شهروندان (

مسئولیت دولت اسلامی در قبال حفظ اموال رعایا )شهروندان (

منتشر شده: 1405/05/03

نویسندگان

چکیده

چکیده فارسی

مال و دارایی از مهم ترین عوامل تأثیرگذار بر رفاه، امنیت و پیشرفت انسان ها بهشمار میرود. دین مبین اسلام نیز توجه ویژهای به حفظ و صیانت از اموال افراد داشته و بر حمایت از مالکیت مشروع و رعایت حقوق مالی رعایا تأکید کرده است. با وجود این، در بسیاری از جوامع اسلامی هم چنان پدیدههایی مانند سرقت، غصب، فساد مالی و تعدی به حقوق مالی شهروندان مشاهده میشود. این وضعیت، پرسش اساسی این پژوهش را مطرح می سازد که دولت اسلامی در قبال حفظ اموال رعایا چه مسئولیت ها و تکالیفی بر عهده دارد و برای تأمین امنیت مالی شهروندان از چه راه کارهای شرعی و قانونی بهره میگیرد؟هدف این پژوهش، بررسی مسئولیتهای دولت اسلامی در حفظ و حمایت از اموال رعایا و تبیین وظایف آن در تأمین امنیت مالی جامعه با استناد به روایات اسلامی است. این پژوهش با استفاده از روش توصیفی ـ تحلیلی انجام شده و داده های آن به شیوه کتابخانه ای گردآوری شده است. یافته های تحقیق نشان می دهد که مال و دارایی در نظام اسلامی از جایگاه ویژه ای برخوردار است و از همین رو، دولت اسلامی مکلف به حفظ و صیانت از اموال رعایا است. در این راستا، اجرای حدود الهی، تعزیرات و سایر سازوکارهای شرعی و قانونی، از مهم ترین ابزارهای تأمین امنیت مالی جامعه و حفاظت از اموال شهروندان بهشمار میروند. همچنین، اجرای دقیق احکام جزایی اسلام می تواند نقش مؤثری در پیش گیری از تضییع، تصرف غیرقانونی و تجاوز به اموال رعایا ایفا کند. در مجموع، نتایج این پژوهش نشان می دهد که دولت اسلامی، بر اساس آموزه ها و روایات اسلامی، موظف است امنیت مالی جامعه را تأمین کرده و از حقوق و اموال شهروندان حفاظت و صیانت نماید .

Abstract (English)

Property and wealth are among the most significant factors contributing to human welfare and development. Islamic law places special emphasis on the protection and preservation of people's property and strongly safeguards legitimate ownership rights. Despite these principles, many Islamic societies continue to face challenges such as theft, usurpation, financial corruption, and violations of citizens' property rights. This raises a fundamental question: What responsibilities and obligations does the Islamic state bear regarding the protection of citizens' property, and what Islamic legal mechanisms are available to ensure their financial security? The present study aims to examine the responsibilities of the Islamic state in protecting and safeguarding the property of its citizens and to clarify its duties in ensuring financial security based on Islamic traditions and jurisprudential teachings. This research adopts a descriptive-analytical approach and relies on library- based data collection. The findings indicate that property occupies a highly significant position in the Islamic legal system, making the Islamic state responsible for protecting and safeguarding the property rights of its citizens. To fulfill this responsibility, the state is required to implement appropriate legal measures, including the enforcement of Hudud (fixed Islamic punishments) and Ta'zir (discretionary punishments), which serve as effective mechanisms for protecting property rights and maintaining financial security within society. Furthermore, the proper implementation of Islamic criminal laws can play a vital role in preventing violations, encroachments, and unlawful appropriation of citizens' property. The study concludes that, according to Islamic traditions, the Islamic state is religiously and legally obligated to ensure the financial security of society and to protect and preserve the property rights of its citizens.

کلیدواژه‌ها

فارسی

اسلاماموالدولترعایاشهروندانمسئولیت

English

IslamIslamic StatePropertyCitizensProperty RightsResponsibility.

اطلاعات مقاله

تاریخ دریافت

1405/05/03

تاریخ پذیرش

1405/05/03

تاریخ انتشار

1405/05/03

نحوه استناد

APA

Ibrahim Habibi (2026). مسئولیت دولت اسلامی در قبال حفظ اموال رعایا )شهروندان (. مجله علمی-حقوقی پوهنتون هریوا, 2(2), .

MLA

Ibrahim Habibi. "مسئولیت دولت اسلامی در قبال حفظ اموال رعایا )شهروندان (." مجله علمی-حقوقی پوهنتون هریوا, vol. 2, no. 2, 2026, pp. .

Chicago

Ibrahim Habibi. "مسئولیت دولت اسلامی در قبال حفظ اموال رعایا )شهروندان (." مجله علمی-حقوقی پوهنتون هریوا 2, no. 2 (2026): .